Banka kartı, Avrupa’da yaygın bir şekilde kullanılan bir kart. Hatta Avrupa’da kredi kartı kullanımı düşük olduğu için, insanlarda ellerindeki parayı harcama kültürü var, insanlar genel olarak banka kartlarıyla alışveriş yapıyor, kredi kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekiyor, ya da yeterli kredi notunuz olması gerekiyor. Bizdeki gibi kredi kartı alırsanız size şemsiye veririz tarzı şeyler yok, gerçi artık onlar bizde de yasaklandı diye biliyorum. Neyse, reklamlardan birine yazının en sonunda yer vereceğim, ama asıl bahsetmek istediğim konu banka kartı ve Türkiye, daha doğrusu Türk halkı. Banka kartının iki farklı tarafı var, biri müşteriler yani halk için olan kısmı, öbürü ise kurumsal yani firmalar için olan kısmı. İki taraf hakkında da bildiklerimi aktarmayı umuyorum.

İşin kurumsal tarafından bakalım önce. BKM kendi hayrına tabi ki de banka kartının kullanılmasını yaygınlaştırmak istemiyor, işin öncelikli amacı vergi kaçırılmasını engellemek. Zaten kredi kartı kullanıyoruz biz diyenler olacaktır ama durum şu. Mutlaka denk gelmişsinizdir, bir ürünün fiyatı “x lira” iken nakit almak istediğinizde fiyatı daha ucuz olan “y lira” oluyor. Kredi kartında ise bu durum olmuyor, neden mi ? Siz ürünü nakit, fişsiz alırsanız, firma vergi ödemek zorunda kalmıyor, kısaca kayıt dışı işlem yapıyor ve sonuç olarak ödemesi gereken vergiyi fiyattan düşüyor. Bu durum müşterinin işine geldiği için müşteri bunu seve seve kabul ediyor. Ama işlem kayıt dışı olduğu için bu vergi kaçırmaya giriyor. Kısaca BKM ‘nin banka kartını yaygınlaştırmaya çalışmasının asıl amacı o. Yani sitesindeki, şifresi var, paranız çalınmaz kaybolmaz vs. bahaneleri tamamen eften püften. Paranızı kaybetmeniz BKM ‘ nin hiç de umrunda olmaz.

İşin müşteri kısmını ise daha farklı ele alalım. İlk olarak, bankalar müşterileri taksitli alışveriş kullanmaya teşvik etmiyor mu? Ömür boyu ufak taksitler (bu benim sloganım) ile müşteriler “cebinde olmayan parayı” harcamaya teşvik edilmiyor mu ? Ülkede kredi kartının kullanımının yaygın olmasının sebebi bu değil mi zaten? Aynı şekilde insanların “cebinde olmayan parayı” aşırı derecede harcaması yüzünden insanlar kredi kartı mağduru olmuyor mu? Bu ülkede borca girmeden birşey alınabiliyor mu? Hayır ! Araba alacaksınız, 2 sene taksitle, kredi alınır, ev alacaksanız yine taksitle kredi ödersiniz. İnsanların cebinde doğru dürüst para yokken nasıl banka kartı kullanacaklar ki ? Bir defa bunu değiştirmenin imkanı yok, bizim ekonomi yapımız bu şekilde. Bu sebeple, banka kartlarının yaygınlaşacağına inanmıyorum.

Bu da benim görüşüm, banka kartını yaygınlaştırmaya çalışmadan önce bir dönüp kendi bankalarımıza neden bakmıyoruz ki? Hesabımda param var, banka kartımla alışveriş yapacam. Ama o da ne ? Banka, benden senelik 70 lira hesap işletim ücreti adı altında “hava parası” kesiyor, aynı şekilde kart parası kesiyor, sigortası cart curt derken, benim hesabımda duran parayı banka düzenli aralıklarla tüketiyor. E ne esprisi kaldı banka kartının ? Ben param kaybolmasın (ki para kaybetmek nedir ki onu anlamadım), ya da nakit param şifreli olsun diye, her sene bankaya bir ton para mı akıtmak zorundayım? Sahte para durumu ise ne kadar sıklıkla bir insanın başına gelir ki? Ya da aynı şekilde, ATM’ler 100 lük ve 50 lik vereceğine daha ufak miktarlar verebilirler değil mi ? BKM insanları banka kartı kullanmaya teşvik etmeden önce, bankaların “hava parası” almasının önüne geçsin. Yasal olarak bu yasak ama bankaların hiç de umrunda olmuyor bu, şikayet etmeden kestikleri parayı geri alamıyoruz. BKM ya da BDDK bankaların hava parasını almasını engellesin, sonra banka kartı kullanımını yaygınlaştırmayı denesinler. Aynı şekilde zaten toplu taşıma araçlarında (minibüs, otobüs vb.) banka kartı geçmediği için insanlar para çekmek zorunda kalıyor. Zaten bu sebeple para çeken birisi, alışveriş için de para çeker, neden banka kartıyla uğraşsın ki?

Sonuç olarak, bu banka kartı olayı Türkiye’de tutmaz, bugün alışveriş yaparken kullananları gördüm ama, banka kartının yaygınlaşacağını sanmıyorum. Ta ki, bankaların haksız yere kazanç sağlamasını engelleyip, insanımıza ellerinde olmayan parayı harcamanın (kısaca borçlanmanın) mantıklı bir şey olmadığını öğretene kadar. İkisinin de olabileceğine inanmadığım için banka kartımı daha uzunca bir süre evde bırakmaya devam edeceğim. Son olarak aşağıda BKM’ nin reklamlarından birine yer verip yazımın sonuna geliyorum.

Reklam kısa ama verdiği mesaj gayet etkili, hep beraber izleyelim gülelim. Ben 10 dakika kadar güldüm bugün sırf bu video yüzünden. Herkese iyi seyirler !

Açıkcası ben gerçekten beğendim, en azından yaratıcı olmuş, mutlaka hatalı tarafları vardır ama sonuçta fan yapımı olduğu için böyle şeylerin olması normal. İzleyelim, yorumları unutmayalım

… hiç de güzel şeyler olmaz aslında. Zira bunun örneğini bugün gördük. Nerelerde gördük diyenler için ise aşağıda reklamların resimlerini ekleyecem.  Yani siz de vodafone reklamlarını görebileceksiniz ama reklamlar tüm sayfanızı kaplamayacak. Evet, Vodafone tam sayfa reklam vermiş bazı sitelere. Gayet normal reklam bu, parasını veriyorsa vs. yorumları yapmadan önce şuna da dikkat etmek gerekiyor. O tam sayfa reklamların “Kapat” yazılı bir yazısı var tıklayınca reklam kapanıyor, ama Vodafone reklamlarında öyle birşey yok.

Anlayacağınız üzere Vodafone webaslan , sinemalar,  sporx, uludagsozluk, komikler, izlesene, ortakantin sitelerine tam sayfa ilan vermiş. Tabiki de reklamı kapatma ya da es geçme tuşu olmadan. Ve zaten bunu büyük bir pişkinlikle dile getirmişler.  Bu sitelere verilen reklamları aşağıda görebilirsiniz.



Cep telefonu iletişim sektörü devi Turkcell ‘in bile böyle deli cesareti gösteremediği bir reklam çeşidinde Vodafone’u kutluyorum. Yiğidi öldür hakkını yeme hesabı. Fakat her reklamda olan geri bildirim olayı acaba Vodafone’nun bu reklamında nasıl olacak. Bugün uludağ sözlüğe baktım da, Vodafone ile ilgili baya şey yazılmış. Evet reklam başarılı olmuş, tebrikler Vodafone…. dur bir dakika  (bandı geriye sarma efekti)  Uludağ sözlükte bu reklamdan tiksinen o kadar çok kullanıcı var ki  ( bu arada dikkatinizi çekmediyse Uludağ sözlük 1 saatliğine kapanmış bu reklamla) birçok olumsuz entry yazılmış. Arada reklamı sevdiğini belirtenler var ama ağırlıklı olarak : Vodafone’dakilerin kulağı çok çınlayacak o derece sövdüm, bu kadar da yapılmaz Vodafone, hatta Cem Yılmaz’ın lafı vardır  ben isterim ki ailem bu olaya karışmasın ama evet Vodafone’da aile de karışmış bu reklam olayına, o derece kızgınlar yani. Hatta 1 hafta süreyle hesap dondurma eylemi yapmayı planlayanlar vardı.

Bu reklamı yayınlayan siteler hakkında birşey deme lüksüne sahip değilim, sonuçta site sahiplerinin kararı, ama bu sitelerin sahipleri ziyaretçilerinden nasıl tepki gördü o kadarını az çok tahmin edebiliyorlardır.

İşin özü, reklamda bir ürün ya da hizmet tanıtılır, reklamı sevmeyenler olabilir ama Vodafone bu konuda çok ileriye gitmiş. Çoğu kişi Vodafone markasından nefret eder duruma gelmiş bu reklam sayesinde. Kısaca sanırım istedikleri etkiyi yaratamadı Vodafone, tabi ki olumsuz etki ile iz bırakmak istiyorlarsa orası ayrı.

Son olarak reklam hakkında kendi yorumumu da aşağıdaki Like ve Hate kısmında yapar ve bu konuyu kapatırım.

Love : İddialı bir reklam şekli olmuş.  Bildiğim kadarıyla şimdiye kadar bu kadar sert bir reklam yapan firma yok. En azından hiçbir marka reklam yaparken insanların asıl istedikleri şeye erişmesini engellemedi.

Hate : Azıcık aşırıya kaçan bir reklam çeşidi, amaç bu olsa bile bence bu reklam Vodafone için artı değil büyük bir kayıp olacaktır.

Yorumum : Bence Vodafone’un bu tarz bir reklam yapmadan önce kırk fırın ekmek yemesi gerekiyor. En azından önce şu baz istasyonları, kapsama alanları, konuşmadaki ses kalitesi olaylarını düzeltmesi gerekiyor. Hatta konuştuğu sırada hatların karıştığını, yani Ayşe teyze ile konuşurken araya Mehmet amcanın girdiğini söyleyen bile var.